021-91004064
معرفی میدان امیرچخماق در یزد

معرفی میدان امیرچخماق در یزد

میدان امیرچخماق در یزد یکی از مجموعه آثار تاریخی در شهر یزد می باشد. در یزد آثار تاریخی و فرهنگی متنوعی از جمله میدان امیرچخماق وجوددارد که شما می توانید از آنها دیدن نمایید. یزد شهری کوچک در جنوب کویر ایران است. شهر یزد یک شهر قدیمی و جذاب است و درون دیوارهای شهر قدیمی سفری به گذشته است. این شهر به درستی در بین مسافران محبوب است و با وجود اینکه در یزد کارهای متنوعی برای انجام دادن علاوه بر دیدن ساختمان امیرچخماق وجود دارد، مکان بسیار خوبی برای راحتی است. 

میدان امیرچخماق در یزد

میدان امیرچخماق یک بنای برجسته ای در یزد است که به دلیل غرق شدن الکوی متقارن میدان امیرچخماق شهرت یافته است. ساختمان امیرچخماق دارای کاروانسرا، تکیه، حمام، چاه آب سرد و قنادی است. این میدان در شب، ساختمان پس از ساعت های گرگ و میش پس از غروب خورشید با نور نارنجی در طاقچه های قوسی روشن می شود که این میدان را به منظره ای خاص تبدیل می کند. در طول جنگ ایران و عراق و جنگ عراق با ایالات متحده و افغانستان، بسیاری از مردم عراق و افغانستان در این میدان ساکن شدند.

تاریخچه میدان امیرچخماق

میدان امیرچخماق در قرن پانزدهم توسط جلال الدین امیرچخماق، والی یزد در دوره تیموری ساخته شد. این میدان در ضلع شمالی مسجد مهمی به نام مسجد قدیم که امروزه به مسجد امیرچخماق معروف است، بنا شده است. این میدان نیز بین سال های 1418 تا 1438 تأسیس شد.

 بسیاری از بخش‌های میدان امیرچخماق تا قرن هجدهم در عصر صفویه رو به ویرانی قرار گرفت، تا اینکه بهادرخان شمس یوسف میبدی بخش‌هایی از این میدان را بازسازی کرد و کاروانسرا را در همان مکان امیرچخماق بازسازی کرد. این میدان بار دیگر با فرسایش مواجه شد تا اینکه در اواخر قرن نوزدهم این میدان توسط ابوالقاسم رشتی در ورودی بازار ساخته شد. بیشتر تغییرات این میدان در دوره مدرنیزاسیون رضاشاه انجام شد. با تکمیل خیابان پهلوی در سال 1935، قسمت شمالی ساختمان امیرچخماق که آن را به بازار متصل می کرد، تخریب شد. به نظر می رسد کاروانسرا در همان زمان تخریب شده است تا این میدان را به شکل مستطیل منظم تری توسعه دهند.

نکته قابل توجه در مورد ساختمان میدان امیرچخماق این است که تخریب این مکان هیچ ربطی به تأسیس خیابان ثریا نداشت. به احتمال زیاد تخریب این میدان زمانی رخ داد که خیابان شاه و خیابان ثریا به هم متصل شدند. 

میدان امیرچخماق در زمان صفویه

میدان امیرچخماق در زمان صفویه (1501-1763) به همین نام شهرت داشت. میدان امیرچخماق (که روبروی مسجد قرار دارد) به تکیه تبدیل شد. این میدان به دستور امیر چخماق ساخته نشده است، اما فقط به امیرچخماق منسوب است. میدان امیرچخماق یکی از نمادهای معروف یزد با سردری مرتفع، سردری جالب، گنبدی عظیم و تراس چشم نوازی است. میدان امیرچخماق با آجر گل ساخته شده و دارای گچ بری های زیبایی است.

موقعیت میدان امیرچخماق

میدان امیرچخماق در میدانی به همین نام با نام امیر جلال الدین چخماق، والی یزد در زمان سلسله تیموریان (قرن 15 تا 16 میلادی) واقع شده است. مناطق زندگی جداگانه برای عراقی ها و افغان ها در نزدیکی میدان امیرچخماق است. میدان امیرچخماق در مقابل موزه آب یزد واقع شده است.

مسجد امیرچخماق

مسجد امیرچخماق به نام مسجد دهوک، مسجدی تاریخی در مجموعه دوران تیموریان در یزد است. میدان امیرچخماق به دستور جلال الدین امیر چخماق شامی که والی یزد و سردار شاهرخ میرزا بود ساخته شد. مسجد امیرچخماق در سال 1438 تکمیل شد و از نظر زیبایی شناسی، ابعاد و اهمیت یکی از برجسته ترین بناهای یزد است. در ورودی شرقی مسجد امیرچخماق کتیبه هایی به خط ثلث محمد الحکیم معرق وجود دارد. در زمان فتحعلی شاه، حسین عطار قسمتی از مسجد امیرچخماق را به شبستان آن اضافه کرد و قسمت هایی از مسجد امیرچخماق را مرمت کرد.

ساختمان میدان امیرچخماق

سازه میدان امیرچخماق دارای یک نمای سه طبقه استادانه از طاقچه های قوسی متقارن فرورفته است. این حسینیه یکی از بزرگترین حسینیه های ایران است. در مرکز میدان امیرچخماق دو مناره بسیار بلند قرار دارد. گفته می شود که پلکان مارپیچ در یکی از دو مناره، احساس نگرانی و هراس را ایجاد می کند، در حالی که مناظری از یزد را ارائه می دهد. میدان امیرچخماق همچنین دارای کاروانسرا، تکیه، حمام، چاه آب سرد و شیرینی‌پزی است. حمام در جلوی میدان حدود 600 سال قدمت دارد. اخیرا پاروهایی در کناره های میدان اضافه شده است تا ایمنی میدان امیرچخماق در برابر ترافیک را فراهم کند. فقط طبقه اول میدان امیرچخماق بالاتر از سطح زمین قابل دسترسی است.

میدان امیرچخماق شامل تکیه سه طبقه است که یادبود وفات حضرت حسین بن علی(ع) بوده است. در گوشه تکیه میدان امیرچخماق، نخلی وجود دارد که به آن «شیء محکم چوبی با وسایل فلزی و ناودانی بسیار بزرگ» تعبیر شده است. 

علاوه بر بازدید از معماری دیدنی میدان امیرچخماق، می توانید در بازار امیرچخماق نیز گشتی بزنید و از تماشای صنایع دستی و سوغاتی های رنگارنگ در بازار امیرچخماق لذت ببرید یا با ارتباط با مردم محلی اوقات خود را در بازار امیرچخماق سپری کنید.

مسیر رسیدن به میدان امیرچخماق

برای رسیدن به میدان امیرچخماق شگفت انگیز می توانید از وسیله نقلیه شخصی خود استفاده کنید. اما اگر می خواهید از وسایل حمل و نقل عمومی برای دیدن میدان امیرچخماق استفاده کنید، می توانید سوار اتوبوس های دروازه قرآن- راه آهن شده و در ایستگاه شهدا برای دیدن میدان امیرچخماق پیاده شوید. شما می توانید در هر زمانی از شبانه روز از میدان امیرچخماق دیدن کنید، به خصوص در شب که نورپردازی خاص آن نمای متفاوتی از این مکان را ایجاد می کند. با توجه به آب و هوای یزد، بهترین زمان برای بازدید از میدان امیرچخماق در فصل پاییز و زمستان است.

قدمت میدان امیرچخماق

قدمت میدان امیرچخماق به قرن پانزدهم می رسد که توسط امیر جلال الدین چخماق یکی از فرماندهان شاهرخ تیموری (1377-1447) و همسرش فاطمه خاتون زمانی که برای آبادانی این شهر به سلطنت رسید ساخته شده است. بانیان میدانی در شمال میدان امیرچخماق مسجد احداث کردند که در یزد باقی مانده و اکنون در مرکز این شهر تاریخی قرار دارد.

طراحی داخلی میدان امیرچخماق

طراحی داخلی میدان امیرچخماق به اندازه نمای بیرونی چشم نواز به نظر می رسد. بسیاری از جزئیات فارسی و اسلامی در سراسر میدان امیرچخماق را به نمایشی باشکوه از هنر ایرانی تبدیل کرده است. جزئیات میدان امیرچخماق شامل حکاکی‌های متنی مختلف، هنر آجری، کتیبه‌های معرق، دیوارکوب، کاشی‌کاری، ترکیب الگوهای عرب، سازه‌های مقرنس، طرح‌های مرمر و حکاکی‌های قرآن روی کتیبه‌های میدان امیرچخماق است.

میدان امیرچخماق نماد یزد

میدان امیرچخماق نام میدان باستانی یزد است که شامل چندین بنای قدیمی مانند بازار، مسجد، آب انبار و مقبره است که همگی در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده‌اند. میدان امیرچخماق نماد استان یزد است و به عنوان مرکز اجتماعات و مظاهر اجتماعی نیز شناخته می شود.

تکیه میدان امیرچخماق

تکیه میدان امیرچخماق فضایی پر از اتاق هایی است که برای انجام مراسم مذهبی یا تماشای رویدادهای مهم استفاده می شود. به نظر می رسد که برخی از اتاق های ساختمان میدان امیرچخماق برای حاکمان شهر یا بزرگان دولتی و برخی دیگر مخصوص زنان بوده است. از مناره های میدان امیرچخماق برای اذان گفتن، اذان برای اقامه نماز استفاده می شد.

آَنایی با میدان امیر چخماق یزد

نمای حسینیه میدان امیرچخماق

نمای خیره کننده سه طبقه حسینیه در میدان امیرچخماق یکی از بزرگ ترین بناها در ایران است. ردیف‌های سوله‌های غرق‌شده در میدان امیرچخماق کاملا متناسب در اواخر بعد از ظهر، زمانی که نور خورشید مسی رنگ در داخل هر طاقچه از ساختمان امیرچخماق گرفته می‌شود و به نظر می‌رسد نمای بیرونی میدان امیرچخماق سر به فلک کشیده در مقابل آسمان تاریک می‌درخشد، در بهترین حالت خود قرار دارند و به بهترین شکل ممکن نورپردازی می‌کنند. طاق‌های دوطبقه جدید در میدان امیرچخماق ، پیاده‌روی و فواره‌های نورانی را کنار زده‌اند که پیش‌زمینه جذابی را به منظره‌ای باشکوه در شب به میدان امیرچخماق می‌بخشند. فقط طبقه 1ساختمان میدان امیرچخماق قابل دسترسی است.

نخل تاریخی در میدان امیرچخماق

یکی از عواملی که بر زیبایی های میدان امیرچخماق می افزاید، نخل تاریخی در قسمت شرقی ساختمان امیرچخماق است. بنا بر شواهد، نخل تاریخی میدان امیرچخماق نزدیک به 450 سال قدمت دارد. نخل در واقع تابوت چوبی غول پیکری است که در مراسم محرم در مراسمی به نام نخل گردانی (حمل نخل) حمل می شود. شبیه درخت سرو است که خود نمادی از آزادی است و با کنده کاری تزئین شده است. این نخل را در روز عاشورا به مدت یک یا دو روز در اطراف مراسم به نشانه تابوت امام حسین (ع) در پوشش سیاه می پوشانند. نخل نشانگر جاودانگی، مقاومت و آزادی است و همچنین نشانگر ویژگی هایی که با امام حسین (ع) نیز تداعی شده است می باشد.

مقبره ستی فاطمه خاتون همسر امیر چخماق

همانطور که قبلا گفته شد ستی فاطمه خاتون همسر امیر چخماق، مؤسس میدان و مسجد امیرچخماق بود. او در قرن نهم در تقویم اسلامی درگذشت و مقبره او در قسمت شمالی میدان قرار دارد. گنبد آن دارای کاشیکاری سبز رنگ و نمای داخلی آن با معرق و مقرنس کاری بر روی زمین گچبری شده است.

آب انبار میدان امیرچخماق

در میدان امیرچخماق سه آب انبار وجود داشت که یکی از آنها در گذر زمان ویران شده و تنها دو تای آن ها تخریب شده است. تا حدود 40 سال پیش که شبکه لوله آب وجود نداشت آب انبار این مکان هنوز استفاده می شد. آنها از آن زمان به فراموشی سپرده شده اند و عملکرد آنها دگرگون شده است.

تعمیر میدان امیرچخماق

دهه 950 در آن زمان چیزی جز تکیه از میدان امیرچخماق باقی نمانده بود. حتی با فروریختن یکی از مبل ها، شهرداری سعی کرد تکیه را تخریب کند، اما اداره باستان شناسی به شدت مقاومت کرد. در عوض، آنها در سال 1963 دو پاساژ را در دو طرف پر کردند تا از کشش بیشتر جلوگیری کنند.

سایر قطعات میدان امیرچخماق

علاوه بر کاوش در بخش‌های اصلی میدان امیرچخماق، بخش‌های کمتری نیز وجود دارد. حمام های عمومی، کاروانسراها یا عناصر تاریخی مانند مجسمه های مسی در جلوی حوض و فواره وجود دارد. همچنین قبور شهدای گمنام دفاع مقدس در سال های اخیر برای ایجاد فضای معنوی میدان امیرچخماق اضافه شده است.

محل غذا خوردن در نزدیکی میدان امیرچخماق

رستوران سنتی یزد، رستوران بهارستان، همیلا برگر و کافه و رستوران کاریزما از انتخاب های شما برای صرف غذا در نزدیکی میدان امیرچخماق است.

در میدان امیرچخماق کباب بخورید

میدان امیرچخماق بهترین مکان یزد برای خوردن انواع کباب های مختلف است. در میدان امیرچخماق می توانید کباب قلب، کباب کلیوی یا کباب چربی گوسفند خالص را نیز پیدا کنید.

محل اقامت در نزدیکی میدان امیرچخماق

هتل سنتی یزد (هتل سنتی)، هتل ملک و توجار (4 ستاره)، هتل سنتی ولی (3 ستاره) و هتل سنتی فیروزه (3 ستاره) هتل های نزدیک سلختمان امیرچخماق هستند.

شهر یزد ( شهر میدان امیرچخماق)

شهر یزد در کویرهای ایران و نزدیک به جاده ادویه و ابریشم واقع شده است. این گواهی زنده برای استفاده هوشمندانه از منابع محدود موجود در بیابان برای بقا است. هر ناحیه از شهر بر روی یک قنات ساخته شده و دارای یک مرکز مشترک است. شهر یزد به خاطر پارچه های ابریشمی و پشمی دستبافت سنتی به نام ترمه معروف است. به خاطر داشته باشید که بیشتر آنچه در بازار می بینید ماشینی است و نه ابریشم واقعی. صرف نظر از این، آنها هنوز هم سوغاتی های عالی برای تزئین خانه شما می سازند. 

تاریخچه یزد

شهر تاریخی یزد، منطقه ای وسیع و باستانی با قدمت چند هزار ساله آتو، به عنوان وسیع ترین، منظم ترین و اصیل ترین منطقه تاریخی ایران و دومین منطقه خشتی بزرگ مسکونی به شمار می رود. گستردگی، یکپارچگی و حفظ جنبه های اصالت تاریخی شهر و همچنین استفاده از مصالح بومی محلی و مصرف کمترین انرژی در ساخت بناهای خشتی یکی از بارزترین ویژگی های معماری منحصر به فرد یزد است که با آن سازگاری دارد. یزد شهری پر از تاریخ است.

 یزد علی رغم موقعیت دورافتاده در کویر و آب و هوای سخت، یکی از قدیمی ترین شهرهای جهان است که به طور مداوم دارای سکونت هستند. این شهر جزء شهرهای مهم در جاده باستانی ابریشم بوده است. در یزد کارهای زیادی برای انجام دادن وجود دارد. وسوسه انگیز است که بیشتر وقت خود را در شهر بگذرانید، اما یزد دروازه مناسبی برای کشف کویر خیره کننده ایران و روستاهای زرتشتی نزدیک است.

یزد شهر کویری

یزد یک شهر کویری واقعی مثل کاشان است. از طوفان شن گرفته تا گرمای شدید. یزد اولین جایی بود که لباس پوشیدن خیلی گرم بود، هرچند هنوز فروردین بود. یزد از چند جهت با این اقلیم سازگاری خوبی دارد. وجود این شهر در کویر خشک ایران با سیستم آبیاری زیرزمینی باستانی (قنات) که آب را از کوه‌های مجاور تخلیه می‌کرد امکان‌پذیر شد. برج‌های بادگیر برای خنک‌کردن خانه‌ها و به اصطلاح آب انبارها برای حفظ آب ساخته می‌شدند. گنبدهای آب انبارهای زیرزمینی دارای بادگیر در هر طرف هستند و هنوز هم دیدنی رایج یزد هستند.

متأسفانه بسیاری از ذخیره‌گاه‌های آب و برج‌های باد رها شده‌اند و این سوال مطرح می‌شود که تا چه زمانی آنها قبل از فروپاشی زنده می‌مانند. در حال حاضر یافتن آنها در محله های کوچک شهر یکی از سرگرمی های یزد است.

جمعیت یزد

شهر یزد مرکز استان یزد می باشد. این شهر در 270 کیلومتری جنوب شرقی اصفهان قرار دارد. جمعیت این شهر در سرشماری سال ۱۳۹۵، ۱٬۱۳۸٬۵۳۳ نفر بوده و در حال حاضر هشتمین شهر بزرگ ایران است. 

میدان امیر خچخماق یزد

زبان و گروه های قومی در یزد 

اکثریت مردم یزد فارس هستند. فارسی را با لهجه یزدی صحبت می کنند که با لهجه فارسی تهرانی متفاوت است.

دین در یزد

اکثریت مردم یزد مسلمان هستند. در سال 1392 سپنتا نیکنام به عضویت شورای شهر یزد انتخاب شد و اولین نماینده زرتشتی در ایران شد. زمانی یک جامعه نسبتا بزرگ یهودی-یزدی وجود داشت، اما پس از ایجاد اسرائیل، بسیاری به دلایل مختلف به آنجا نقل مکان کردند. زیارتگاه پیر نارکی یکی از مقاصد مهم زیارتی زرتشتیان است که سالانه در آن جماعت برگزار می شود و در طول سال بازدیدهای مکرر از آن صورت می گیرد. در حال حاضر همچنین یک نقطه توریستی معروف است.

موقعیت شهر یزد ( شهر میدان امیرچخماق )

به دلیل موقعیت دورافتاده کویری و دشواری دسترسی، تا حد زیادی از نبردهای بزرگ و ویرانی ها و ویرانی های جنگ مصون ماند. به عنوان مثال، این مکان بهشتی برای کسانی بود که در طول حمله مغولان از ویرانی در سایر نقاط امپراتوری ایران فرار می کردند. در سال 1272 مارکوپولو از آن بازدید کرد و در مورد صنعت ابریشم بافی خوب شهر اشاره کرد. وی در کتاب سفرهای مارکوپولو یزد را اینگونه توصیف کرده است:

این شهر خوب و اصیل است و تجارت زیادی دارد. در آنجا مقادیری از بافت ابریشمی به نام یسدی می‌بافند که بازرگانان آن را برای دفع به نقاط مختلف می‌برند. وقتی این شهر را برای سفر بیشتر ترک می‌کنید، هفت روز بر روی دشت‌های بزرگ سوار می‌شوید و تنها در سه مکان بندری را می‌یابید که شما را پذیرایی کند. در راه، بسیاری از چوب‌های خوب خرما تولید می‌کنند، مثلا می‌توان به راحتی از میان آنها سوار شد. و در آنها ورزش بزرگی در شکار و شاهین است، کبک و بلدرچین و شکار فراوان دیگر، تا بازرگانانی که از آن راه می گذرند، انحراف فراوان دارند. الاغ های وحشی، موجودات خوش تیپ نیز وجود دارند. در پایان آن هفت راهپیمایی بر فراز دشت، به پادشاهی خوبی می رسید که کرمان نام دارد.

معماری شهر یزد

یزد به دلیل سازگاری نسل‌ها با محیط کویری خود، معماری منحصربه‌فردی ایرانی دارد. همچنین به خاطر آتشکده‌های زرتشتی، آب انبارها، قنات‌ها، یخچال‌ها، صنایع دستی ایرانی، پارچه‌های دست‌بافت (ترمه فارسی)، ابریشم‌بافی، نبات‌های ایرانی و زمان آن بسیار معروف است. قنادی های محترم یزد به دلیل سابقه قدیمی دوچرخه سواری و بیشترین سرانه دوچرخه در ایران به شهر دوچرخه نیز معروف است. گزارش شده است که فرهنگ دوچرخه در ایران در نتیجه تماس با بازدیدکنندگان و گردشگران اروپایی در قرن اخیر در یزد به وجود آمده است.

شیرینی را در یزد در کنار میدان امیرچخماق امتحان کنید

یزد را به شیرینی هایش می شناسند و امتحان کردن آن ها یکی از بهترین کارهای یزد است. در نزدیکی مسجد امیرچخماق چندین فروشگاه آب نبات یزد را می بینید. یکی ازرسم های مسافران به یزد این است که هرکس به یزد می رود آب نبات به خانه می آورد تا همه از آن لذت ببرند. 

آثار گردشگری و تاریخی در یزد ( میدان امیرچخماق )

وجود آثار گردشگری، تاریخی، طبیعی و همچنین میراث فرهنگی فراوانی از جمله میدان امیرچخماق در شهر یزد وجود دارد که آن را به یکی از بهترین مقاصد گردشگری ایران و سراسر جهان تبدیل کرده است. بنای تاریخی این شهر، آسیاب‌های بادی، سیستم قنات، کوچه‌ها و خانه‌های سنتی و خشتی، مناره‌ها و گنبدها و میدان امیرچخماق از شاخص‌ترین شاخصه‌های ظاهری شهر تاریخی یزد هستند. مجاورت جاده ابریشم، بناهای تاریخی، آب انبار، حمام، حمام، بازار، مساجد، تکیه ها، زندان ها، حسینیه ها، معابد، باغ های قدیمی، معابد زرتشتیان، موزه ها، میدان امیرچخماق و... از دیگر ویژگی های خاص این شهر تاریخی است.

جاذبه های شهر یزد علاوه بر میدان امیرچخماق

باغ دولت آباد

باغ دولت آباد، واقع در یزد، ایران، یک باغ ایرانی تاریخی است و در زمان سلسله زند (1747) ساخته شده است. دارای بالاترین برج بادی شناسایی شده در ایران (33.8 متر ارتفاع) است. مساحت کل باغ تقریبا40000 متر مربع است. دولت آباد از جمله باغ های ایرانی است که به تازگی در فهرست میراث جهانی یونسکو به عنوان یکی از شاهکارهای باغ های سنتی به ثبت رسیده است. بارزترین ویژگی طراحی این بنا، تلاش معمار در انتخاب زوایای زیرکانه برای ارائه بهترین نماها و منظره داخلی است.

بازار حاجی قنبر در کنار میدان امیرچخماق

یزد نیز مانند سایر شهرهای ایران دارای بازار بزرگی است که اساس اقتصادی شهر را می سازد. با ساخت و سازهای خیابان شاه (معروف به خیابان قیام امروزی) در دوران پهلوی، بازار به دو قسمت تقسیم شد و بخش‌های مهمی از آن بی‌خطر ویران شد.

فعلا فروش در قسمت شمالی این بازار بسیار کارآمد است. این بزرگترین مرکز فروشگاه های پارچه، شیرینی و آب نبات، طلا و فرش است. قدیمی ترین قسمت این بازار در قسمت شرقی بازار واقع شده و بازار حاجی قنبر نام دارد. این نام به سازنده آن نظام الدین حاجی قنبر جهانشاهی اشاره دارد که از امرای یزد بوده است. بازار حاجی قنبر شامل برخی از خاطرات گرانبها از قرن نهم در تقویم اسلامی است. همچنین فروشگاه هایی وجود دارند که مواد طبیعی مانند شیرینی کنجدی، رنگ، پارچه و غیره را تولید می کنند. همچنین مکانی غنی برای عرضه صنایع دستی یزد است.

مسجد آبی 

یکی از بهترین کارهایی که در یزد در کنار دیدن میدان امیرچخماق باید انجام دهید، بازدید از مسجد آبی است. در طول روز، کاشی‌های آبی از قبل چشمگیر هستند، اما در شب زمانی که نورها رنگ‌های آبی را عمیق‌تر می‌کنند، واقعا زنده می‌شوند.

میدان امیرچخماق در یزد یکی از زیباترین مکان های تاریخی است که در شهر یزد بنا شده است. شما می توانید این مکان را در اولویت سفرتان به یزد قرار دهید.

  • 05 دی ، 1400
  • 432

نظر دهید